Nieważne zapisy ogólnych warunków ubezpieczenia Autocasco – jak sądy odczytują OWU i co to oznacza dla warsztatów?

Nieważne zapisy ogólnych warunków ubezpieczenia Autocasco – jak sądy odczytują OWU i co to oznacza dla warsztatów?

Aktualizacja: luty 2026

Od redakcji: Sądy coraz częściej badają nieważne zapisy ogólnych warunków ubezpieczenia Autocasco, analizując szczegółowo OWU AC na równi z umowami kredytowymi. To ważny sygnał dla serwisów blacharsko-lakierniczych i warsztatów samochodowych — jasne i przejrzyste zapisy umowne mogą mieć realny wpływ na wysokość odszkodowań i rozstrzygnięcia sporów z ubezpieczycielami. 

Od jakiegoś czasu dostrzec można w orzecznictwie sądów powszechnych w sprawach roszczeń serwisów naprawczych z umów Autocasco przeciwko Towarzystwom Ubezpieczeń wnikliwą analizę zapisów OWU AC. Być może spowodowane to zostało lawiną spraw przeciwko bankom o nieważne zapisy w umowach kredytowych. Skutek niewątpliwie powinien zyskać aprobatę serwisów blacharsko-lakierniczych.

Dlaczego?

Należy sobie powiedzieć wprost, że w realiach rynku napraw pojazdów przez wyspecjalizowane warsztaty naprawcze nie istnieje w praktyce pojęcie stawki średniej. Takie bowiem ujęcie stawki powoduje zniekształcenie realiów rynkowych, gdyż zupełnie pomija przesłankę standardu świadczonych usług naprawczych oraz wyposażenia warsztatu oraz wyszkolenia personelu. Dostrzegają to też sądy wskazując, że do mglistego sformułowania, jakim jest „średnia stawka stosowana przez warsztaty”, jest zapisem nieważnym, ewidentnie celowo sformułowanym przez ubezpieczyciela w niejasny sposób, w celu instrumentalnego wykorzystywania go w toku postępowań likwidacyjnych.

Niewątpliwie omawiany zapis zmierza do określenia wysokości świadczenia pieniężnego zakładu ubezpieczeń. Odwołuje się jednak do stawki ustalonej przez zakład ubezpieczeń, bez wskazania jednoznacznych kryteriów doboru. W istocie rzeczy autor ogólnych warunków ubezpieczenia pozostawił zakładowi ubezpieczeń pełną dowolność w ustaleniu stawki wyznaczającej koszt naprawy pojazdu. Taka redakcja ogólnych warunków ubezpieczenia rażąco narusza interesy ubezpieczonego, formalnie umożliwiając zakładowi ubezpieczeń samodzielne kształtowanie rozmiaru obowiązku odszkodowawczego.

9d84790b4c08d420d006339befbd69c9

Mając na uwadze powyższe, sądy dochodzą do przekonania, że omawiane postanowienia OWU nie spełniają kryteriów przewidzianych w art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz.U. z 2022 r., poz. 2283, t. j.). Zgodnie z tym przepisem, umowa ubezpieczenia, ogólne warunki ubezpieczenia oraz inne wzorce umowy są formułowane jednoznacznie i w sposób zrozumiały.

Wobec niejednoznacznego określenia kryteriów, przy których zastosowaniu zakład ubezpieczeń ustala wartość swojego obowiązku, niejednoznaczne sformułowanie należy interpretować na korzyść ubezpieczonego, zgodnie z art. 15 ust. 5 tej samej ustawy. Stosując art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 11 września 2015 r., sąd decyduje się uwzględnić najbardziej korzystną dla ubezpieczonych interpretację. Rozmiar obowiązku odszkodowawczego powinna, w okolicznościach konkretnej sprawy, wyznaczać zatem stawka stosowana przez warsztat, któremu zlecono naprawę.

dav

Analogicznie sądy oceniają pojawiające się w OWU AC pojęcie „cen usług stosowanych przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu”. Termin ten również jest niejednoznaczny i budzi liczne wątpliwości interpretacyjne, a zatem nie może być interpretowany na niekorzyść serwisu naprawczego.

W szczególności zaś nie może być interpretowany w ten sposób, że poszkodowany powinien dokonywać naprawy w warsztacie współpracującym z pozwanym ubezpieczycielem i udzielającym ewentualnych zniżek lub rabatów na usługi. Takie rozumienie – jak stwierdzają sądy – prowadziłoby do nieuprawnionego monopolu pewnych podmiotów oraz uzyskania przez nie nieuzasadnionej przewagi rynkowej, a także stałoby w sprzeczności z istotą odszkodowania.

Autor:  Magdalena Rok -Konopa – adwokatka i ekspertka w zakresie likwidacji szkód komunikacyjnych, od lat związana z branżą motoryzacyjną. Specjalizuje się w pomocy prawnej dla warsztatów samochodowych oraz firm okołoszkodowych.

Sekcja FAQ – najczęściej zadawane pytania

1. Co oznacza stwierdzenie „nieważne zapisy ogólnych warunków ubezpieczenia Autocasco”?
Oznacza to, że sąd może uznać niejasne lub abuzywne zapisy OWU AC za niewiążące, jeśli naruszają interesy ubezpieczonego lub są sformułowane w sposób nieprecyzyjny.
2. Dlaczego sądy zaczynają wnikliwie analizować OWU Autocasco?
Sędziowie dostrzegają, że pewne klauzule, np. dotyczące „średniej stawki warsztatowej”, są zbyt ogólne i mogą prowadzić do dyskryminujących rozliczeń odszkodowań, dlatego coraz częściej badają ich zgodność z prawem.
3. Jakie znaczenie ma to dla warsztatów blacharsko-lakierniczych?
Jeśli sąd uzna zapisy OWU AC za nieważne, warsztat może domagać się od ubezpieczyciela odszkodowania zgodnie z realnymi kosztami naprawy, a nie arbitralnymi stawkami narzuconymi przez ubezpieczyciela.
4. Czy nieważność zapisów OWU Autocasco oznacza, że cała umowa ubezpieczenia jest nieważna?
Nie zawsze — sąd może unieważnić tylko poszczególne klauzule uznane za abuzywne, pozostawiając w mocy pozostałe postanowienia umowy, o ile jest to zgodne z prawem i intencjami stron.
5. Jakie przesłanki bierze pod uwagę sąd przy ocenie zapisów OWU AC?
Sąd analizuje m.in. czy zapisy są sformułowane jednoznacznie, czy nie dają ubezpieczycielowi dowolności w ustalaniu świadczeń oraz czy nie naruszają zasad uczciwości i równowagi kontraktowej.

Uwaga redakcji:
Artykuł został uzupełniony o elementy redakcyjne (SEO, struktura nagłówków, sekcja FAQ) w celu poprawy czytelności oraz dostępności treści w wyszukiwarkach internetowych i narzędziach opartych na AI. Treść merytoryczna artykułu pozostaje autorstwa autora.

Sekcja FAQ została przygotowana przez redakcję Lakiernik.com.pl w celu ułatwienia czytelnikom zrozumienia zagadnienia.

Więcej porad dla lakierników i blacharzy znajdziesz na lakiernik.com.pl oraz naszej grupie branżowej grupie na Facebooku, gdzie praktycy dzielą się doświadczeniami z warsztatu.

Zobacz również inne wątki z tej kategorii

Najnowszy numer czasopisma Lakiernik
Newsletter

Bądźmy w kontakcie Zapisz się do naszego Newslettera

Newsletter
Copyright (C) lakiernik.com.pl
Realizacja strony: Estymo
Wyjście
Przeiń na górę