Geometria kół i ustawienie geometrii pojazdu w warsztacie blacharskim – praktyczny poradnik dla profesjonalistów

Aktualizacja: styczeń 2026

Od redakcji: Geometria kół i ustawienie geometrii pojazdu w warsztacie blacharskim to kluczowy element każdej poważnej naprawy powypadkowej. W praktyce kontrola parametrów geometrii układu jezdnego wpływa bezpośrednio na bezpieczeństwo, trwałość napraw oraz komfort jazdy — dlatego każdy warsztat blacharski i serwis samochodowy powinien znać zasady pomiaru, regulacji oraz interpretacji wyników geometrii, niezależnie od typu pojazdu

Po wykonaniu każdej poważniejszej naprawy powypadkowej powinien być wykonany pomiar parametrów geometrii układu jezdnego pojazdu. Zwykle serwisy wyposażone są w urządzenia diagnostyczne do kontroli pojazdów do 3,5 t lub powyżej 3,5 t w zależność od tego jakimi pojazdami się zajmują na co dzień. Coraz częściej jednak zachodzi konieczność kontroli parametrów pojazdów w pełnym zakresie. Sytuacja rynkowa powoduje, że część serwisów obsługujących określoną kategorię pojazdów zauważa potrzebę, a nawet konieczność posiadania sprzętu diagnostycznego pozwalającego na pomiary pojazdów drogowych wszystkich kategorii.

Pomimo pewnych istotnych różnic w sposobie podejścia do kontroli geometrii kół i osi pojazdu użytkowego powyżej 3,5 t, a pojazdu do 3,5 t to jednak podstawowe mierzone parametry są te same. W pełni wyposażony przyrząd o pojazdów użytkowych powinien posiadać osprzęt pomiarowy do sprawdzania prostoliniowości ram ponieważ jest o bardzo istotny parametr mający bezpośredni wpływ na proces pomiaru i regulacji zwłaszcza katów poziomych takich jak zbieżność kół. W przypadku pojazdów do 3,5 t pomiary ramy nie są wykonywane nawet jeżeli pojazd posiada konstrukcję opartą na ramie nośnej.

Wyposażenie przyrządu do pojazdów powyżej 3,5

Osprzęt pomiarowy do samochodów ciężarowych, naczep i przyczep musi być wyposażony w uchwyty do obręczy kół od 14” do 24”. Muszą one pozwalać na montaż uchwytów wraz z głowicami pomiarowymi zarówno do obręczy stalowych jak i wykonanych ze stopów aluminium. Niezbędne jest tez stosowanie uchwytów pośrednich do kontroli naczep i przyczep. Specjalne obrotnice, których przesuw we wszystkich kierunkach to min. 100 mm muszą wytrzymywać naciski do pok. 6 t.

Wyposażenie przyrządu do pojazdów do 3,5

Najczęściej spotykaną wersją urządzenia hybrydowego, którego przeznaczenie zostało rozszerzone o kolejne kategorie obsługiwanych pojazdów to hybryda powstała z urządzenia do pojazdów użytkowych. To właśnie w serwisie pojazdów powyżej 3,5 t zdarza się często potrzeba szybkiej kontroli i regulacji geometrii układu jezdnego w samochodzie osobowym. Czesto również w hybrydę tego typu wyposażone są Okręgowe Stacje Kontroli Pojazdów (OSKP). Pozwala to właścicielowi zaoszczędzić nieco pieniędzy w trakcie inwestowania w wyposażenie stacji. Aby uzyskać oczekiwany efekt zwykle wystarczy wyposażenie systemu o kolejne uchwyty obręczy oraz drobny osprzęt dodatkowy. W przypadku systemów wyposażonych w bazę danych zachodzi oczywiście konieczność jej rozszerzenia o pojazdy do 3,5 t. Uchwyty obręczy powinny obsługiwać średnice od 10”.

Wyposażenie specjalne

W niektórych przypadkach wymagane jest zastosowanie specjalnego osprzętu pomiarowego. Może to dotyczyć np. pomiaru geometrii pojazdów z wieloma osiami skrętnymi. Każda oś pojazdu wieloosiowego musi być kontrolowana i mierzona osobno. W przypadku si stałych, nieskrętnych wystarczy zastosowanie np. dodatkowych uchwytów na obręcze co pozwoli na szybkie i bezproblemowe przekładanie głowic pomiarowych podczas diagnozy. W przypadku osi skrętnych każde koło musi być ustawione na oddzielnej obrotnicy dlatego chcąc mierzyć pojazdy z wieloma taki osiami przyrząd musi być wyposażony co najmniej jedną dodatkową parę obrotnic.

Jak ważne jest właściwe ustawienie kół podczas jazdy samochodu wiadomo od dawna, ale ciągle warto przypominać, że każdy pojazd po naprawie powypadkowej, gdzie zachodzi jakiekolwiek podejrzenie uszkodzenia stref pojazdu istotnych dla bezpieczeństwa powinien być skontrolowany urządzeniem do diagnozowania i ustawiania wszystkich parametrów geometrii. Niezależnie od jego wielkości i przeznaczenia.

Andrzej Ostry
Magazyn KAROSERIA